Leefstijl opgenomen in richtlijnen Psoriasis en Constitutioneel eczeem

Nieuwe leefstijlmodules in de richtlijnen Psoriasis en Constitutioneel eczeem geven zorgverleners handvatten voor gesprekken over voeding, supplementen, alcohol, roken, stress en bewegen bij psoriasis en constitutioneel eczeem.

Patiënten met psoriasis en constitutioneel eczeem hebben vaak vragen over de invloed van leefstijl op hun aandoening. Het wetenschappelijk bewijs is echter beperkt. Tegelijkertijd groeit de hoeveelheid leefstijlinformatie, waarbij feiten en misinformatie lastig te onderscheiden zijn. De nieuwe modules ondersteunen zorgverleners bij een onderbouwd gesprek in de spreekkamer.

Voor zowel psoriasis als eczeem is een algemene module opgesteld met domein overkoepelende aanbevelingen. De algemene adviezen voor een gezonde leefstijl gelden ook voor deze patiëntengroepen, maar vallen buiten de scope van de richtlijnmodules. In de algemene module voor psoriasis is daarnaast extra aandacht voor het belang van een gezonde leefstijl, vanwege het verhoogde risico op cardiovasculaire en metabole comorbiditeiten.

Leefstijlmodules

Aan de richtlijnen Psoriasis en Constitutioneel eczeem zijn ieder vijf modules over leefstijl toegevoegd:

  • Voeding en dieet: Er is voor beide aandoeningen onvoldoende wetenschappelijk bewijs dat een specifiek dieet de ziekteactiviteit beïnvloed. Bij psoriasis kan een anti-inflammatoir dieet onder deskundige begeleiding worden overwogen naast medicamenteuze behandeling. Bij zuigelingen met eczeem wordt vroege introductie van pinda en ei tussen 4 en 8 maanden aanbevolen.
  • Voedingssupplementen: Supplementen worden bij beide aandoeningen niet aanbevolen als aanvullende behandeling, vanwege onvoldoende bewijs voor de werkzaamheid, mogelijke risico’s en kosten.
  • Alcohol en roken: Bespreek roken en alcoholgebruik met patiënten. Bij psoriasis kunnen roken en alcohol de ziektelast mogelijk verhogen. Ook verhogen zij het risico op cardiovasculaire en metabole comorbiditeiten. Bij constitutioneel eczeem is geen effect op de ziekteactiviteit aangetoond. Stoppen met roken en minder alcohol kunnen wel bijdragen aan het algemeen welbevinden.  
  • Stress: Vraag of de patiënt een relatie ervaart tussen stress en de ziekteactiviteit. Overweeg zo nodig een stressreducerende interventie, zoals mindfulness.
  • Bewegen: Een direct effect van bewegen op de ziekteactiviteit is bij beide aandoeningen onvoldoende aangetoond. Wel draagt het bij aan het algemeen welbevinden. Bij psoriasis kan bewegen het risico op comorbiditeiten verlagen.

Samenwerking

De richtlijn is ontwikkeld op initiatief van de Nederlandse Vereniging voor Dermatologie en Venereologie (NVDV), in samenwerking met vertegenwoordigers van dermatologen (NVDV), huidtherapeuten (NVH), verpleegkundig specialisten (V&VN), diëtisten (NVD) en patiëntvertegenwoordigers (HuidNederland, Vereniging voor mensen met constitutioneel eczeem en Psoriasispatiënten Nederland).  

Het traject is begeleid door de NVDV. Financiering is afkomstig van de Stichting Kwaliteitsgelden Medisch Specialisten (SKMS).

Bekijk de richtlijn Psoriasis.
Bekijk de richtlijn Constitutioneel eczeem.

Gerelateerd nieuws

Nieuwe animatiefilms ondersteunen samen beslissen in de gynaecologie

Zes nieuwe gesproken animatiefilms helpen patiënten en zorgprofessionals om samen te beslissen over gynaecologische en obstetrische zorg.

Nieuwe richtlijn Thuistoediening van medicatie

De nieuwe richtlijn Thuistoediening van medicatie geeft handvatten voor veilige toediening van medicatie thuis, onder verantwoordelijkheid van de medisch-specialistische zorg. Thuistoediening is vaak fijner voor de patiënt.

Nieuwe en herziene richtlijnen voor audiologische zorg bij kinderen

Het richtlijncluster Pediatrische KNO heeft nieuwe richtlijnmodules ontwikkeld over afstandsmicrofoons en modules over etiologisch onderzoek naar slechthorendheid herzien. De aanbevelingen geven meer houvast bij diagnostiek en begeleiding.

Richtlijn Rectumprolaps herzien

De module over mesh voor behandeling rectumprolaps door LVR (laparoscopische ventrale rectopexie) is herzien. Een synthetisch implantaat blijft aanbevolen. Nieuw is de expliciete aandacht voor biologische implantaten in specifieke situaties.

Herziene richtlijn somatisch-symptoomstoornis en functioneel-neurologisch-symptoomstoornis

De richtlijn Somatisch-symptoomstoornis en functioneel-neurologisch-symptoomstoornis is herzien. De richtlijn bevat actuele aanbevelingen voor diagnostiek, communicatie en behandeling, gebaseerd op de nieuwste inzichten en DSM-5 criteria.

Nieuwe leidraad Infusietechnologie

De nieuwe leidraad Infusietechnologie bundelt voor het eerst randvoorwaarden voor veilig en doelmatig gebruik van infusietechnologie. Dit ondersteunt standaardisatie van werkprocessen en versterkt de patiëntveiligheid.

Herziening richtlijn Verplichte zorg in de ggz

De richtlijn Dwang en drang (2016) is herzien en heet nu Verplichte zorg in de ggz. De richtlijn sluit nu aan op de Wet verplichte ggz (Wvggz) en legt de nadruk op preventie, zorgvuldige besluitvorming en uitvoering van verplichte zorg.

Herziening richtlijn Dementie en lichte cognitieve stoornissen

De richtlijn Dementie en lichte cognitieve stoornissen is uitgebreid met drie nieuwe modules en één module is herzien. De modules geven medisch specialisten handvatten voor diagnostiek en behandeling van veelvoorkomende, complexe vraagstukken in de zorg voor mensen met dementie of Mild Cognitive Impairment (MCI).

Herziening richtlijnen over Motorische Stoornissen

De richtlijnen Developmental Coordination Disorder en Loopvaardigheid Spina Bifida zijn herzien. Hierin is vooral aandacht voor de organisatie van de zorg en de samenwerking met ouders.

Nieuwe richtlijn voor auto-immuun hemolytische anemie

De nieuwe richtlijn Diagnostiek en behandeling van auto-immuun hemolytische anemie (AHIA) geeft aanbevelingen voor diagnostiek, behandeling en transfusiebeleid. Dit moet praktijkvariatie verminderen en patiënten sneller naar de juiste behandeling leiden.

Richtlijnmodule Mpox herzien

De module over Mpox binnen de richtlijn Seksueel overdraagbare aandoeningen is herzien. De module biedt zorgprofessionals aanbevelingen voor behandeling, pijnbestrijding en follow-up van patiënten met deze zeldzame infectie.

Herzien: richtlijn Comprehensive geriatric assessment (CGA)

Binnen het cluster Algemene geriatrie/ouderengeneeskunde is de richtlijn CGA herzien. De modules bieden concrete handvatten voor screening, assessment en samenwerking, met focus op persoonsgerichte zorg voor ouderen met een kwetsbare gezondheid.

Herziening richtlijn Borstkanker

De richtlijn Borstkanker is op meerdere onderdelen herzien. Nieuwe aanbevelingen moeten bijdragen aan meer gepersonaliseerde zorg en minder belastende ingrepen voor patiënten.

Herziening richtlijn Levensbeëindiging bij psychische aandoening

De modules over second opinion en SCEN-consult binnen de richtlijn Levensbeëindiging op verzoek bij patiënten met een psychische aandoening zijn herzien. De aanpassingen verbeteren de uitvoerbaarheid en zorgvuldigheid.

Herziening volledige richtlijn Wervelmetastasen

De richtlijn Wervelmetastasen is volledig herzien met aandacht voor snellere diagnostiek, passende behandeling en multidisciplinaire samenwerking. Ook komen patiëntvoorlichting, samen beslissen en psychososciale ondersteuning uitgebreid aan bod.

Nieuwe en herziene richtlijnen voor hoestklachten

Er zijn twee richtlijnen over hoest gepubliceerd: de nieuwe richtlijn Chronische hoest en een herziening van de richtlijn Hoesten in de palliatieve fase. De richtlijnen geven duidelijke aanbevelingen voor diagnostiek en behandeling van hoestklachten.

Nieuwe richtlijnmodules Wervelkolomgerelateerde lage rugpijn en chirurgie

De richtlijnen Ongeïnstrumenteerde wervelkolomchirurgie en Wervelkolomgerelateerde pijnklachten lage rug zijn uitgebreid en één module is herzien. De modules bieden houvast bij diagnostiek, behandelkeuze en patiëntvoorlichting.

Herziening richtlijnen Galsteenlijden en Acute appendicitis

De richtlijnen Galsteenlijden en Acute appendicitis zijn herzien met geactualiseerde aanbevelingen voor operatieve behandeling, antibioticagebruik en diagnostiek. De nieuwe modules ondersteunen meer passende en doelmatige zorg.

Nieuwe keuzehulp en video’s neurovasculaire behandelingen

Nieuwe voorlichtingsvideo’s en een keuzehulp informeren patiënten en hun naasten met een intracranieel aneurysma of herseninfarct over de complexe neurovasculaire behandelingen. Dit ondersteunt het proces van samen beslissen.

Herziening richtlijn Congenitale Melanocytaire Naevi (CMN)

Binnen de richtlijn CMN zijn verschillende modules herzien en nieuw ontwikkeld op het gebied van diagnostiek, behandeling en zelfmanagement. Dit geeft zorgprofessionals meer houvast bij risicostratificatie, behandeling en follow-up.

Richtlijn ME/CVS in ontwikkeling: belangrijke stappen gezet, meer tijd nodig

De ontwikkeling van de richtlijn ME/CVS is in volle gang. De inhoud krijgt steeds meer vorm. Tegelijkertijd vraagt de complexiteit van het onderwerp om meer tijd dan vooraf voorzien. Het doel is een kwalitatief hoogwaardige richtlijn met voldoende draagvlak onder zorgverleners en patiënten.

Nieuwe leidraad helpt farmaceutisch-specialistische zorg verduurzamen

Hoe organiseer je farmaceutische zorg zo dat die goed is voor de patiënt én minder belastend voor milieu en samenleving? De nieuwe leidraad Duurzame farmaceutisch-specialistische zorg helpt zorgprofessionals en ziekenhuizen om duurzaamheid mee te nemen in dagelijkse keuzes rondom medicatie en behandeling.

Herziening richtlijnen over diabetes

Binnen het richtlijncluster Diabetes mellitus zijn modules uit vier richtlijnen herzien. Ze bevatten nu de nieuwste inzichten op het gebied van glucosesenoren, het voorkomen van complicaties met medicatie en patiëntenvoorlichting.

Herziening richtlijnen over antitrombotisch beleid

Binnen het richtlijncluster Antitrombotisch beleid zijn meerdere modules herzien en toegevoegd. Er zijn nu nieuwe aanbevelingen over onder andere DOAC-gebruik, periprocedureel beleid, trombose bij zwangerschap en samen beslissen.

Nieuwe inzichten in richtlijn Mannelijke subfertiliteit

De richtlijn Mannelijke subfertiliteit is geactualiseerd met nieuwe inzichten. Dit kan helpen bij het versnellen van de diagnose en behandeling.

Modules uit richtlijn Preventie van valincidenten bij ouderen herzien

Het inschatten en verlagen van het valrisico bij ouderen is complex en vraagt om een multidisciplinaire aanpak. Hier is grote gezondheidswinst te behalen. Dit staat onder andere in de herziening van de richtlijn Preventie van valincidenten bij ouderen.

Nieuwe richtlijn: Preventie van trombose bij kinderen met een hartaandoening

Deze nieuwe richtlijn geeft eenduidige adviezen om trombose met mogelijk levenslange ernstige complicaties bij kinderen met een hartaandoening te voorkomen. Ook introduceert de richtlijn directe orale anticoagulantia (DOAC’s) als nieuwe behandeloptie.