De brede basis: 10 pilots gestart

In tien pilots wordt binnen het project Ruimte voor opleiden van de Federatie Medisch Specialisten onderzocht hoe de in het project ontwikkelde kernactiviteiten, met bijbehorende leerdoelen voor de basisfase, in de praktijk werken. Daarbij wordt verkend hoe deze kernactiviteiten bijdragen aan brede inzetbaarheid van basisartsen in het ziekenhuis.

De pilots brengen in kaart wat werkt, waar knelpunten liggen en welke factoren bijdragen aan effectieve toepassing in de praktijk. Daarbij wordt zoveel mogelijk aangesloten bij bestaande initiatieven en bewezen werkwijzen. 

De pilots richten zich op drie samenhangende thema’s: 

  • Het werken met kernactiviteiten als basis voor leren en begeleiden;
  • Het versterken van effectieve vormen van begeleiding;
  • Het in kaart brengen van interventies die bijdragen aan professionele identiteit en persoonlijke ontwikkeling van jonge artsen.

Ook wordt in samenwerking met twee universitair medische centra (UMCU en MUMC+) gekeken naar de aansluiting tussen de geneeskundeopleiding en de medisch-specialistische vervolgopleiding. De pilots verkennen hoe de kernactiviteiten een plek kunnen krijgen in het opleidingscontinuüm van student tot medisch specialist en hoe deze kunnen bijdragen aan een soepelere overgang naar de praktijk.

Benieuwd hoe dit er in de praktijk uitziet? Kijk op de kaart en ontdek eronder waaraan per ziekenhuis wordt gewerkt en welke inzichten de pilots opleveren.

Catharina Ziekenhuis: Basisfase binnen bestaande anios-trajecten
In het Catharina Ziekenhuis wordt onderzocht hoe de basisfase vorm kan krijgen binnen bestaande anios-trajecten in de interne geneeskunde en geriatrie. De pilot richt zich op het toepassen van kernactiviteiten als leidraad voor leren en begeleiden, gecombineerd met gerichte aandacht voor professionele identiteit en persoonlijke ontwikkeling. Door gebruik te maken van bestaande structuren zoals mentorschap, intervisie en coaching, wordt gewerkt aan een praktisch uitvoerbare en opschaalbare invulling van de basisfase.

ETZ: Coachend begeleiden in de basisfase
In het Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis (ETZ) wordt onderzocht hoe coachend begeleiden van arts-assistenten kan worden versterkt en breder toegepast binnen de basisfase. Vanuit een bewezen aanpak op de seh en binnen de afdelingen van het zorginnnovatiecentrum (ZIC) wordt gekeken hoe deze manier van begeleiden kan worden overgedragen naar de klinische setting van de cardiologie. De pilot richt zich op het vergroten van eigenaarschap, reflectie en actief leren bij basisartsen en brengt in kaart welke randvoorwaarden en vaardigheden nodig zijn voor duurzame implementatie.

HagaZiekenhuis: Kernactiviteiten in het ziekenhuis en de huisartsenpraktijk
De pilot van het HagaZiekenhuis richt zich op het werken met kernactiviteiten op de afdelingen interne geneeskunde, kindergeneeskunde en de seh. Ook wordt onderzocht in hoeverre deze kernactiviteiten geleerd kunnen worden in de huisartsenpraktijk. Binnen het anios-traineeship, waarin basisartsen drie stages van acht maanden doorlopen, is dit één van de mogelijke stages. De pilot sluit aan bij bestaande ervaring met het traineeship en het bijbehorende begeleidingsmodel. Daarbij wordt gekeken hoe dit model verder versterkt kan worden bij de begeleiding van basisartsen.

Isala: Professionele identiteit en persoonlijke ontwikkeling
De pilot in Isala richt zich op het versterken van de professionele identiteit en persoonlijke ontwikkeling van startende artsen. Door bestaande initiatieven zoals intervisie, ontwikkelassessments en coachend feedback geven verder te ontwikkelen en te onderzoeken, wordt gekeken hoe deze structureel kunnen worden ingebed in de eerste werkfase van jonge dokters. De pilot levert inzicht op in wat werkt om artsen niet alleen vakinhoudelijk, maar ook als professional te laten groeien.

Maastricht UMC+: Coachend opleidingsmodel voor basisartsen 
De pilot van Maastricht UMC+ richt zich op het invoeren en testen van een vernieuwd opleidingsmodel voor basisartsen binnen een academische ziekenhuissetting. Centraal staat de toepassing van de kernactiviteiten als basis voor het leren gecombineerd met een coachend begeleidingsmodel met vaste coaches en regelmatige ontwikkelgesprekken. De kernactiviteiten en het begeleidingsmodel worden geïmplementeerd over meerdere beschouwende en snijdende specialismen. In de pilot wordt onder meer onderzocht of het begeleidingsmodel haalbaar is en wat de effecten zijn op het leerklimaat, werkplezier en ervaren werkdruk van zowel basisartsen als opleiders.

NVvP (Psychiatrie): Kernactiviteiten in de acute GGZ-praktijk
De pilot van de Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie (NVvP) onderzoekt in hoeverre de kernactiviteiten van de basisfase haalbaar zijn binnen de acute psychiatrische zorg. In verschillende settings, zoals kliniek, crisisdienst en polikliniek, wordt gekeken welke leerdoelen bereikt kunnen worden en welk onderwijs en begeleiding daarvoor nodig zijn. De pilot geeft inzicht in de toepasbaarheid van de basisfase binnen een niet-somatische context en levert waardevolle input voor verdere ontwikkeling.

OLVG: Professionele ontwikkeling van anios en begeleidingsmodel
Het OLVG onderzoekt hoe een bestaand anios-empowermentprogramma duurzaam kan worden doorontwikkeld en ingebed in de dagelijkse praktijk. De pilot richt zich op het versterken van de professionele identiteit en persoonlijke ontwikkeling van anios binnen de drukke ziekenhuisomgeving. In de pilot wordt een geïntegreerde ontwikkelcyclus ontwikkeld, getest en geëvalueerd, waarin specifieke onderwijsdagen voor anios, reflectie en de inzet van kernactiviteiten als structuur voor feedback en ontwikkelgesprekken centraal staan. Doel is het identificeren van werkzame interventies en randvoorwaarden voor opschaling en structurele borging. Daarbij wordt specifiek gekeken naar effectieve vormen van reflectie, de rol van opleiders in coachende begeleiding en de benodigde organisatorische randvoorwaarden.

Spaarne Gasthuis: Kernactiviteiten en begeleidingsmodel in bestaand traineeship
Het Spaarne Gasthuis onderzoekt hoe de kernactiviteiten en het begeleidingsmodel functioneren binnen een bestaand traineeship voor basisartsen (BAT). De pilot richt zich op de vraag in hoeverre de kernactiviteiten basis bruikbaar zijn als leerdoelen in het portfolio en aansluiten bij de leer- en ontwikkelbehoeften van startende artsen. Daarnaast wordt gekeken naar de effectiviteit van het begeleidingsmodel voor de ontwikkeling tot breed inzetbare dokter en voor de oriëntatie op een vervolgtraject. De pilot bouwt voort op een bestaand traineeship waarin basisartsen meerdere stages combineren met coaching, intervisie en een gericht onderwijsprogramma en brengt in kaart wat dit oplevert voor de dagelijkse praktijk.

TergooiMC: Kernactiviteiten en begeleiding in de praktijk
De pilot van Tergooi MC onderzoekt of de kernactiviteiten werkbaar en toetsbaar zijn in de dagelijkse praktijk van startende basisartsen. Daarbij wordt gekeken of deze kernactiviteiten aansluiten bij hun leerbehoeften en bestaande inwerkprogramma’s binnen de afdelingen neurologie, interne geneeskunde, geriatrie, heelkunde en de seh. Ook wordt nagegaan hoe de huidige begeleiding via een mentor- en buddysystematiek wordt ervaren, en welke aanvullende training en ondersteuning nodig is voor zowel basisartsen als opleiders en supervisoren. Tot slot onderzoekt de pilot welke rol verpleegkundigen kunnen spelen in de begeleiding van startende basisartsen.

Ziekenhuis Gelderse Vallei: Professionele ontwikkeling van basisartsen
De Gelderse Vallei heeft ruime ervaring met het begeleiden van beginnende basisartsen en biedt voor zowel de beschouwende als de snijdende poule van basisartsen een gestructureerd inwerk- en onderwijsprogramma. De pilot richt zich op het onderzoeken van de toepasbaarheid van kernactiviteiten binnen de inwerkprogramma's van beide poules. Daarnaast biedt de Gelderse Vallei een gestructureerd programma met buddy- en mentorschap en aandacht voor professionele ontwikkeling waaronder intervisie. In de pilot wordt onderzocht hoe dit programma verder verdiept en verrijkt kan worden.

Bekijk ook